Ze heet Matty en ze komt uit Utrecht. Ik bedoel: het meisje van de affiche, van de affiche van de manifestatie "Amsterdam met hart en ziel" die dit weekend in onze stad zich afspeelt. Matty zóu komen maar heeft toch op het laatste moment afgebeld hoorde ik gister. Geef haar eens ongelijk. Hoe zou Ú het vinden als U overal in de stad met uw eigen beeltenis (meer dan levensgroot) zou worden geconfronteerd? Waarbij dan de vraag wordt gesteld: "Wat bezielt Amsterdam?" Ja, geef daar maar eens een antwoord op lieve mensen ... Wat bezíelt Amsterdam? Wat bezielt al die mensen die je op straat ziet, al die mensen die in onze gast aanwezig zijn, als inwoner of als gast? Gééf dáár maar eens een antwoord op ... Je bent al blij als je een beetje doorhebt wat jezelf eigenlijk bezielt. Wat bezielt mij? Het wordt door de organisatie van Amsterdam met hart en ziel ook zéér op prijs gesteld als U voor Uzélf een antwoord kunt geven op díe vraag: "Wat bezielt jou?" We hebben van die leuke kaartjes laten maken met aan de voorkant weer Matty en de vraag "Wat bezielt Amsterdam". En op de achterkant van het kaartje staat dan die andere vraag: "Wat bezielt jou?" en dan verder stippellijntjes waarop U (of jij) uw (of jouw) antwoord kunt invullen. Als we van heel veel amsterdammers horen wat hun bezielt, dan weten we ook meer over de bezieling van de stad. Is die er wel, die ziel? Heeft de stad wel een ziel? Mogelijk kunnen we daar mede door deze manifestatie een beetje achterkomen.

Wat bezielt jou? Ik heb, veelgeliefden, gisteren al een paar keer met zo'n kaartje in m'n handen gestaan, maar ik vond het toch warempel niet gemakkelijk om er iets op in te vullen. Wat bezielt mij? Krijg daar maar eens vat op. Het is tegelijk heel veel. Eén zo'n kaartje is bij lange na niet voldoende om het op te schrijven. Maar wat mij bezielt, het moet tegelijk ook heel eenvoudig zijn. Eén enkel woord of twee of drie woorden zouden toch eigenlijk moeten volstaan om dat in uit te drukken. "Liefde", "vrede", "vreugde" bijvoorbeeld. Ja zo simpel is het eigenlijk. Maar van de andere kant: Dat zijn ook zulke grote, veelgebruikte en daardoor ook uitgewoonde woorden. Ze klinken al gauw hol, ziel-loos - en dat is nu juist niet de bedoeling.

Wat bezielt jou? Wat zou U invullen? Maar lieve mensen, daarom zijn we toch juist híer? Omdat we hier op die vraag een antwoord zoeken en ook vinden? We krijgen 't hier toch aangereikt, het antwoord? Ja ... We hebben ook vandaag de Heilige Schrift weer geopend en daar zou 't voor ons toch in moeten zitten wat ons bezielt ... !? Of niet soms? En hoe zit dat dan met die beide Schriftlezingen van vandaag op het hoogfeest van de Heilige Drieëenheid? We hebben eerst gehoord over Mozes die in alle vroegte een roeping voelt om een berg te beklimmen, de berg Sinaï. En bovenop die berg daalde een wolk neer, zo horen we en komt de Heer bij hem staan. De Aanwezigheid van die Heer wordt voor Mozes bijna tastbaar nabij. En dan staat er: (De Heer) "riep de naam Heer uit. De Heer ging hem voorbij en riep: Heer!" Wonderlijk, je eigen naam roepen ... U weet (of niet en dan weet U 't nu). De godsnaam in het hebreeuws, wat er schuilgaat onder dat "Heer", betekent zoiets als: "Ik ben er", of: "Ik zal er zijn", of: "Wezer". God is een aanwezigheid die zich doet gevoelen - in elk geval voor Mozes. "De Heer is een barmhartige en genadige God, geduldig, groot in liefde en trouw, die goedheid bewijst tot in de duizendste generatie, die misdaden, overtredingen en zonden vergeeft ..." (tot zover klinkt het goed, troostend) "maar (die) een schuldige niet ongestraft laat (ja dat kunnen we, zeker gezien de woorden die al eerder klonken, billijken, zeker: "strengere straffen!" hoor je ook bij ons steeds weer en meer roepen. Maar dan komt het:) "(die een schuldige niet ongestraft laat, en die misdaden van de vaders straft in hun kinderen en kleinkinderen, in de derde en vierde generatie." Híer beginnen we onmiddellijk te steigeren. Dat is onrechtvaardig! om kinderen en kleinkinderen te laten opdraaien en boeten voor de fouten en de zonden van hun vader of moeder, van hun opa of oma! Ja, veelgeliefden, zo is 't misschien: onrechtvaardig. Maar kan 't anders? Hoe wij denken en doen - 't kan niet zonder gevolgen blijven. We geven 't elkaar door. Kinderen leren van hun ouders en grootouders. En dat wérkt zo ten goede en ten kwade ... Ik hou wel eens m'n hart vast. Onze samenleving teert nog verregaand op het geloof en de idealen en de waarden en de normen van het christelijk geloof. Voor de mensen van mijn generatie en zeker voor de generaties vóór die van mij geldt nog: dat heel velen van ons nog een opvoeding hebben genoten die van daar uit, vanuit het christendom, is gevoed. Velen hebben daar ook later kritiek op gehad en hebben ertegenaan geschopt als burgerlijk en bekrompen, kleingeestig en angstig en dat zal ook allemaal wel ... maar toch vind ik: dat christendom heeft tòch van de andere kant ook vaak hele stevige en milde en sociale mensen opgeleverd die met de paplepel hebben ingegoten hebben gekregen het bewustzijn dat je niet alleen op de wereld bent en dat je iets voor een ander moet overhebben en dat er meer is dan geld ... Zoals bekend hebben in de tweede helft van de twintigste eeuw steeds meer mensen een lossere relatie ontwikkeld met het christelijk geloof en dat zelfs losgelaten in vele gevallen ... Dus langzaam ebt dat effect van het christendom op de zielen, op de ziel van onze samenleving, van ons land en onze stad; langzaam ebt dat effekt weg ... En wat, veelgeliefden, komt ervoor in de plaats? Er zijn andere vormen van geloof en levensbeschouwing die bij ons hun intrede hebben gemaakt; andere vormen van geloof en levensbeschouwing waarvan ik geloof dat wij die niet primair hoeven te zien als een bedreiging voor het christelijk geloof, maar die wij, geloof ik, mogen zien als een bron van mogelijke verrijking voor dat geloof. Wij kunnen van mensen met een ander geloof of een andere levensovertuiging dingen leren. Ons eigen geloof kan daar rijker en beter van worden. Misdaden worden gestraft tot in de derde en vierde generatie ... zo staat er. Maar vergeet niet wat daarvoor stond: Hij bewijst goedheid tot in de duizendste generatie. Dus: welke de problemen ook mogen zijn die jouw familie aankleven (dat kan een drankprobleem zijn of een incestprobleem; je ziet vaak dat dat soort problemen inderdaad van generatie op generatie worden overgedragen, overgeplant ... maar daaronder en dieper, veelgeliefden, is er de laag van de goedheid van de God die ons bemint en bevestigt, die niet anders wil dan dat wij leven. "Onmiddellijk viel Mozes op zijn knieën en boog zich neer. Toen sprak hij: "Och Heer, wees zo goed en trek met ons mee. Dit volk is wel halsstarrig, maar vergeef ons onze ongerechtigheden en zonden, en beschouw ons als uw eigen bezit." Dat op de knieën vallen van Mozes en zijn bede, veelgeliefden; voor ons is het goed om hetzelfde te doen, denk ik (op de knieën gaan) en om Mozes' bede in de mond te nemen: "Trek met ons mee". Ook wij kunnen harde, starre nekken hebben, nekken die niet willen buigen; niet voor God en niet voor het Leven zoals dat op ons afkomt en zich aan ons voordoet. Wij, de mensen van deze tijd, wij worstelen op onze eigen manier met God en met het Leven. Maar, veelgeliefden, waar blíjven we als God niet meer met ons mee zou trekken en ons aan ons laten bij wijze van spreken zou overlaten ...?

Maar dat doet God niet. Hij heeft het niet gedaan in het verleden. En Hij zal het ook in de toekomst niet doen. Want God houdt van de wereld, "zoveel", zegt het evangelie van deze dag, "dat Hij zijn eniggeboren Zoon heeft geschonken, zodat iedereen die in Hem gelooft niet verloren gaat, maar eeuwig leven bezit. Want God heeft zijn Zoon niet naar de wereld gezonden om de wereld te veroordelen, maar om door Hem die wereld te redden". Zo is 't, veelgeliefden, de kern van het christelijk geloof is dat één mens, Jezus van Nazareth, de Christus, de Gezalfde van God, dat Hij God helemaal heeft laten zien en heeft doen kennen. Wil je weten wie of wat God is: kijk naar Jezus. De Geest van Jezus noemen we "de Heilige Geest". Wat er aan Geest in Jezus aanwezig was en huisde; het was God's Geest. En we mogen wat dit betreft in de tegenwoordige tijd spreken want die Heilige Geest van God en van Jezus is niet iets van het verleden maar ook iets van nu. Die Geest is bij machte om ook ons te bereiken en te bezielen. Wat bezielt jou? Ja, lieve mensen, voor ons zou het antwoord zeker mogen zijn: Wat mij bezielt is de Heilige Geest van Jezus, van God. Het is: de Heilige Drieëenheid in het Mysterie waarvan wij door de Heilige Geest worden opgenomen.

Sinds gisteren hebben we weer een nieuwe tentoonstelling op "De Tribune" hierboven. Te zien zijn werken van Harm Rutten onder de titel "Wonderen". Vanaf hier kijken wij aan tegen de achterkanten van een aantal fantastische sculpturen op de balustrade van "De Tribune". Te zien zijn onder andere: een man in overall, een oude dame met grote bolle ogen op een stoel (ik heb haar al "moe" gedoopt), een naakte jonge vrouw in kaplaarzen met haar mannetje tegen haar borst en een loenzende engel of is 't de heilighe Jeanne d'Arc op de brandstapel? Het is op een bepaalde manier toegankelijk werk. Het zijn herkenbare, gewone, heel individuele en ook wel eigenaardige mensen die verbeeld zijn. Mensen als Matty uit Utrecht. Gewone mensen maar wonderen van God, bezielde mensen. Mogen wij allen, veelgeliefden, zulke mensen zijn. Amen.

TERUG